Informatie over Adriana Bierma

Herinneringen

Herinneringen zijn gebaseerd op documenten, familie overlevering of persoonlijke ervaringen. Zij geven meer informatie over een persoon, maar zijn niet noodzakelijk correct of compleet.

Voor foto’s: klik op de foto voor een groter formaat; email family@grivel.net voor meer informatie over de foto.

Oma Smits was al heel jong haar ouders kwijt, ze is toen min of meer bij haar schoonzus gestald. Die schoonzus stond er op dat oma haar “mevrouw” noemde. Ze voelde zich daar erg uitgebuit. Ze heeft daar een paar jaar in de huishouding gewerkt, en in die tijd heeft ze opa leren kennen. Een vriendin kwam aanbellen “mag Sjaantje komen spelen” en opa stond dan in een steegje al te wachten.

Haar halfzus had een “fijnstrijkerij” (een was en strijk inrichting); m’n vader heeft van hen leren overhemden strijken. En ik heb het weer van m’n vader geleerd, niet van m’n moeder.

Toen oma oud was, en ik weet niet zeker hoe goed ze toen mentaal nog was, had ze het vaak over het zich verstoppen in een kuil. Wat ik ervan begrepen heb is dat ze als kind in de Transvaal buurt woonde toen de Pretoriusstraat nog in aanbouw was, en dat er bouwputten waren waar ze zich wel in verstopte om lekker alleen te kunnen zijn.

Tijdens de oorlog heeft ze het ook niet makkelijk gehad. Op een gegeven ogenblik was er in de buurt een razzia. Er was een groep Joden die in de gaten gehouden moest worden, en een Duitser had tegen haar gezegt “jij moet er op letten dat die Joden niet weglopen.” Oma zei toen dat ze op haar kinderen moest letten, en kon eraan ontsnappen, maar zij heeft dus heel direct meegemaakt hoe buren opgepakt en afgevoerd werden.

Oma Smits kon heel goed breien. Maar op latere leeftijd kon ze niet zo goed bijhouden dat de kleinkinderen grotere maten nodig hadden, en dat maakte ze een trui of iets maar die was veel te klein. Oma Smits heeft ook het grijze poesje ooit voor mij gebreid. Vroeger had het ook een staart, maar dat heeft het al lang niet meer.

Heel in het begin hadden ze een kat, volgens mij heette die Tobias. Oma had de kattenbak onder het aanrecht. Ze deed er snippers van oude kranten in. Ze hadden toen ook een hond (gelige kleur, een herderachtige). Die heette Herta.

Van oma kreeg ik altijd een “boterham met balken,” dat was een boterham met bruine suiker van een soort harde klontjes. En er ging ook altijd een boterham naar de meeuwen, uit het raam. De meeuwen vingen het eten dan uit de lucht. Niets leuker dan samen met oma de meeuwen voeren.

Oma had ongelofelijk lang haar. Dat droeg ze altijd opgestoken. Maar als je bleef logeren, dan mocht het borstelen. Het reikte tot op haar billen.

Oma had een huid met ontzettend veel sproeten, zeker als ze op het kamp zat. Later kwam ik erachter dat ik haar huid heb. Nu (iets ouder) heb ik net zoveel sproeten. Het heeft een generatie overgeslagen, want mij vader werd altijd zo bruin als hij even in de zon was.

Oma vertelde ook wel eens van vroeger. Ze kwam uit een groot gezin, hadden het niet breed. Op school had ze problemen. Ze moest met rechts schrijven terwijl ze links was. Als dat niet goed ging (ze maakte vlekken) moest ze met een stokje schrijven als straf.

Ik kan me ook vaag herinneren dat ze vertelde dat opa in eerste instantie zijn oog op Tante Agaath had laten vallen, maar tante Agaath was geïnteresseerd in een andere man. Van een ander geloof. Dus die relatie moest verbroken worden. Tante Agaath is nooit getrouwd en opa trouwde met oma.